|
sedef Kandemir
|
 |
« Yanıtla #100 : Haziran 16, 2008, 15:46:32 ÖS » |
|
Ben demin Bilgece söz dedim ve anında aklıma geldi Bilge kişi nedir diye, nasıl bilirsiniz siz bilge kişiyi?
Bilge kişinin bilimsel açıklaması taze taze geldi; ak sakallı her gördüğünü bilge kişi sanıp el etek öpenlerin inançlarını sarsacak kadar. Bilimsel tarifini paylaşayım bilge kişinin, kim bilge,
kim değil görelim bakalım...
ODTU Felsefe Bölümü Baskani Prof. Dr. Ahmet Inam ile
yapilan
bir söylesi:
— Sayın Hocam, "Hayvan" dergisine verdiginiz
beyanatta: "Bilge
dedigin firlama olur." demissiniz. Bu görüsünüzde
israrli misiniz?
— Gayet israrliyim, hatta bu görüsümü daha da ileri
götürdüm,
bilge dedigin hem firlama olur, hem de puşt olur diyorum.
Bilge,
hayatin bütün hazlarinin ardindan kosar ama o hazlarin
hiçbirinin
dangalagi olmaz. Serserilerle konusur, berduslarla
arkadaslik
eder, bir sürü dedikodunun farkindadir, magazinleri izler
ama
bulasmaz. Günde on bes dakika televizyon izler ama sonra
genellikle
evleri iki katli oldugundan yukari çikar, Mevlana'yi
Farsçasindan
okur, yatmadan önce iki bardak sarap içer. Bilge adamda
hem
sokakta süren hayati yasayabilme yetenegi ve gücü vardir
hem de o
hayatin disina çikabilme cesareti. Yani bilge insan,
hayatin
içindedir. Leman'i, Penguen'i okudugu zaman
esprileri anlar, mel mel
bakmaz. Yani ben bilgeyim, bu adamlar ne biçim espri
yapiyor,
çok ayip demez. Son çikan küfürleri bilir. Yeni
küfürler üretir.
Yasamdan tat almayi bilir ama bunu hiçbir zaman ayaga
düsürmez.
Ayagiyla yasadigi yasami, yukari çeker. O küfür ettigi
zaman,
küfür onda besmele gibi bir sey olur. Bizde bilge,
yerinden kalkmaz,
aksakalli, yemek yemez, çisi gelmez biri olarak bilinir.
Oysa bilge
dedigin dogal gaz kuyruguna girer, sirasini kapan olursa
kavga
eder, gerekirse karakolluk olur. Bu tanima göre bilgelik,
akademisyenlikle pek örtüsmüyor. Akademisyenlik kötü
bir is. Bilgelige
aykiri, otuz yildir millete not veriyorum, kusturucu bir
sey, biktim
anasini satayim, hepinize sifir diyecegim bir gün. Ya da
hepinize yüz, ne fark eder. Bilgelikle akademisyenlik
arasinda bir
iliski olabilir, o da yasi 18-20 olanlarla sürekli bir
arada
olmaktan kaynaklanan bir sey. Bu avantaji kullanirsaniz,
yeni
kalabilirsiniz.
— Biraz da aşktan konusalim mi?
— Aşkta benim teorim su; aşk dogustan hormonlarla
ilgilidir ama
ayni zamanda kazanilmasi, edinilmesi gereken de bir seydir.
Emek
ister. Hormonu iyi salgilayan asik oldugunu sanabilir,
çildirabilir,
azabilir ama ask ayri birsey. Bir sanat, bir güzellik
yaratmaktir ask. Hiyarlarin, hamhalat heriflerin isi
degildir. Diyelim
ki kizin birini görüyorum, içime bir ates düsüyor ve
asik
oluyorum. Yok, öyle yagma, böyle beles bir sey olabilir
mi? Ates
düstükten sonra ne halt yedigine bagli olarak ask olur ya
da olmaz.
Ates düstükten sonra o atesi düsüren kisiye gidip onu
söndüreyim
hemen diyorsan, orada ask yoktur.. Ama ask düstugünde;
kendimizi,
hayati, yasadigimiz kültürü anlamaya ve dönüstürmeye
çalisiyorsak, iste ask odur. Bize insan oldugumuzu
hatirlatir ve büyük bir
sorumluluk yükler. Asik oldugum zaman aklima su gelmeli,
asigim, demek
ki yapacak çok is var. Yani asktan aldigimiz enerjiyle bir
yere bir agaç dikebiliyorsak, bir insana yardim
edebiliyorsak, farkli
kitaplar okuyabiliyorsak, geregini yerine getirdigimiz
seydir.
Ask esittir sevgili degil, iki kisilik de degil çok
kisiliktir ask.
Bütün dünyayi düsman belleyip Leyla'yi sevmek
degildir. Leyla'da
bütün insanligi sevmektir.
— Bir entelektüel olarak mutlu musunuz?
— Yalniz kaldigim zaman, genellikle gece ikiyle dört
arasinda mutlu
olurum. Televizyonu açarim ama seyretmem. Sesini dinlerim,
duvarlara bakip öyle düsünürüm, belki yazasim gelir
bir seyler
karalarim. Uykum gelince, bu dünya düzelmez arkadas deyip
yatarim.
Bugün de kurtaramadik dünyayi ne yapalim derim. Hesabi
durus,
mutlulugu öldüren seydir. Örnegin Nietzsche, adam hayati
boyunca bunu
anlatti. Ama Nietzsche'yi okuyup karamsar olan adamlar
var, onlara
sopayla girismek istiyorum bazen. Adam demis ki, ben bir
enerji
kaynagiyim. Benim insan gibi insan olabilmem,
içimdekilerin
olabildigince bastirilmadan ortaya çikabilmesidir. Oysa
yasam buna izin
ermiyor, birbirimizi maskelemek zorunda kaliyoruz. Gerçi
Freud
medeniyetin temelinin bu oldugunu söylemis. Biz de
içimizdeki
hayvanligi bastiracagiz diye, içimizdeki insanligi da
bastirmisiz.
Hala içimizdeki erotik enerjiyle iliskimizde sakatlik var.
Erotik
yanimiz ortaya çiktiktan sonra ayip bir sey yaptigimizi
düsünüyoruz. Onun için vatan millet sakarya, ilim aski,
sanki hiç eros
yokmus gibi davraniyoruz, dava adami kalibina siginiyoruz.
Bütün bu
kaliplarim disinda felsefe; çözüm arayanların değil,
soru
soranların yeridir, şeytanla muhabbettir. Ne zaman ki
şeytan sizi
alt eder, o zaman insan olduğunuzu anlarsınız.
|
